ኣብዚ ጽሑፍ
እትፈትውዎ ሰብ ምስ ዝጠፍእ፣ እቲ ዝኸበደ ክፋል መብዛሕትኡ ግዜ ናበይ ከም እትኸዱ ዘይምፍላጥ እዩ። እዚ መምርሒ እዚ ዝጠፍአ ኢትዮጵያዊ ዘመድኩም ናብ «ካብ ኢትዮጵያ ዝጠፍኡ» ብኸመይ ከም እትሕብሩ፣ ኣየናይ ሓበሬታ ብዝያዳ ከም ዝሕግዝ፣ ምስ ኣቕረብኩም ድማ ብልክዕ እንታይ ከም ዝኸውን ይገልጽ። ምሕባር ብናጻ፣ ምስጢራዊ፣ ብእንግሊዝኛ፣ ብኣምሓርኛ፣ ብኣፋን ኦሮሞ፣ ብትግርኛን ብዓረብኛን ድማ ይርከብ።
0101 ዝጠፍአ ሰብ መዓስ ክትሕብሩ ይግባእ?
ክትጽበዩ ኣየድልየኩምን፣ ብዛዕባ ዘጋጠመ ነገር መረጋገጺ'ውን ኣየድልየኩምን። ኣብዞም ዝስዕቡ ኩነታት ክትሕብሩ ትኽእሉ፦
- ኣብ ጉዕዞ ምስ ዝነበረ ዘመድኩም ርክብ እንተ ተቛሪጹኩም፣ ብፍላይ ኣብ መስመራት ስደት፦ በጅቡቲ ወይ ሶማልያ ኣቢሉ ወሽመጥ ዓደን ሰጊሩ ናብ የመንን ሳዑዲ ዓረብን ዝወስድ ምብራቓዊ መስመር፣ በሱዳን፣ ሊቢያ ወይ ግብጺ ኣቢሉ ናብ ባሕሪ ሜዲተራንያን ዝወስድ ሰሜናዊ መስመር፣ ወይ ናብ ደቡብ ኣፍሪቃ ዝወስድ ደቡባዊ መስመር።
- ሓደ ኣባል ስድራኹም ካብ ኢትዮጵያ ወጺኡ ካብኡ ዝኾነ ወረ እንተ ዘይሰማዕኩም።
- ሓደ ሰብ ከም ዝተኣሰረ፣ ናይ ምፍታሕ ገንዘብ ንምሕታት ተታሒዙ ከም ዘሎ፣ ወይ ተዓጊቱ ከም ዝተረፈ ሰሚዕኩም፣ ኣሰሩ ንምርካብ እንተ ትፍትኑ ኣሎኹም።
ክትሕብሩ ወይ ዘይክትሕብሩ እንተ ተጠራጠርኩም፣ ብዝኾነ ሓብሩ። ዝርዝራት ዘይተማልኡ እኳ እንተ ኾኑ፣ ምዝጋብ ይሕግዝ።
0202 ኣየናይ ሓበሬታ ብዝያዳ ይሕግዝ
ብዝያዳ ከተካፍሉ ብዝኸኣልኩም መጠን፣ ሓደ ሰብ ንዘመድኩም ናይ ምልላይ ተኽእሎ ይዓቢ። ጠቐምቲ ዝርዝራት እዞም ዝስዕቡ የጠቓልሉ፦
- ምሉእ ስም፣ ብመበቆላዊ ኣጸሓሕፋኡን ብዝኾነ ካልእ ዝተጠቕመሉ ኣጸሓሕፋታትን።
- ንጹር ስእሊ ናይቲ ሰብ። እቲ ናይ ጸብጻብ ቅጥዒ ስእሊ ይሓትት፣ ምኽንያቱ ስእሊ ንሓደ ሰብ ንምልላይ ካብ ኩሉ ዝያዳ ዝሕግዝ ነገር እዩ።
- ዕድመ ወይ ዕለተ ልደት፣ ከምኡ'ውን ጾታ።
- መዓስን ኣበይን ንመወዳእታ ግዜ ከም ዝተራእየ ወይ ንመወዳእታ ግዜ ርክብ ከም ዝገበረ።
- መስመር ወይ መዕለቢ ናይቲ ዝገብሮ ዝነበረ ጉዕዞ።
- ዝኾነ ፍሉይ መለለዪ፣ ከም ቁመት፣ ምልክታት፣ ወይ ንመወዳእታ ግዜ ተኸዲንዎ ዝነበረ ክዳውንቲ።
- ክትርከቡሉ እትኽእሉ መንገዲ፣ ሓደ ሰብ ሓበሬታ ሒዙ እንተ ቐሪቡ።
ካብዚ ገለ ጥራይ እንተ ኣልዩኩም፣ ምሉእ ብምሉእ ጽቡቕ እዩ። ዘለኩም ኣካፍሉ፣ ደሓር ድማ ተወሳኺ ወስኹ።
0303 ጸብጻብ ብኸመይ ከም እተቕርቡ
ዝጠፍአ ሰብ ብቕጥዒ ናይቲ ዌብሳይት ክትሕብሩ ትኽእሉ። እቲ ቅጥዒ ሓጺር እዩ፣ ብተሌፎን ይሰርሕ፣ ብቋንቋኹም ድማ ይርከብ። ነቶም ኣብ ላዕሊ ዘለዉ ዝርዝራት፣ ከምኡ'ውን ሓድሽ ወረ እንተ ሃልዩ ብውልቂ ክንረኽበኩም ምእንቲ ኣድራሻ ርክብ ክትሕተቱ ኢኹም።
ኣድራሻ ርክብኩም ብሕታዊ ኮይኑ ይዕቀብ። ኣብቲ ህዝባዊ ገጽ ፈጺሙ ኣይርአን።
0404 ምስ ኣቕረብኩም እንታይ ይኸውን
- ጉጅልና ዘቕረብኩምዎ ይግምግሞ። እቲ ዝሕተም ልክዕን ክብሪ ዝሕሉን ምእንቲ ክኸውን፣ ዝርዝራት ነረጋግጽ፣ ነቲ ጉዳይ ድማ ብጥንቃቐ ነዳሉ።
- እቲ ጉዳይ ናብ ህዝባዊ መዝገብ ይውሰኽ። እዚ ስድራቤታት፣ ማሕበረሰባትን ወለንተኛታትን ዝጠፍኡ ሰባት ንምድላይ ዝጥቀምሉ፣ ክድለ ዝኽእል መዝገብ እዩ። ንጹርን ህዝባዊን ጻውዒት፣ ሓደ ሰብ ንዘመድኩም ናይ ምልላይ ተኽእሎ ኣዝዩ የዕብዮ።
- እቲ ጻውዒት ይካፈል። ጉዳያት ናብ ሰፊሕ ኢትዮጵያዊ ማሕበረሰብን ዲያስፖራን ምእንቲ ክበጽሑ፣ ኣብ መራኸቢ መስመራትና ክካፈሉ ይኽእሉ።
- ሓበሬታታት ናባና ይምለሱ። ሓደ ሰብ ሓበሬታ ምስ ዝህልዎ፣ ናብ ጉጅልና ይመሓላለፍ፣ ዝኾነ ተኣማኒ ነገር እንተ ሃልዩ ድማ ብውልቂ ንረኽበኩም።
ነፍሲ ወከፍ ጉዳይ ቅድም ስለ ዝግምገም፣ ምሕታም ቅጽበታዊ ኣይኮነን። ምሳኹም ከነረጋግጾ ዘድልየና ነገር እንተ ሃልዩ፣ ክንረኽበኩም ኢና።
0505 ብሕትውናኹምን ድሕንነትኩምን
እዞም ኩነታት ተኣፋፍቲ ክኾኑ ከም ዝኽእሉ፣ ገለ ስድራቤታት ድማ ህዝባዊ ጻውዒት መን ክርእዮ ከም ዝኽእል ከም ዝሻቐሉ ንርዳእ። ክትፈልጥዎም ዘለኩም ገለ ነገራት፦
- ኣድራሻ ርክብኩም ፈጺሙ ንህዝቢ ኣይግለጽን።
- እንታይ ከም እተካፍሉ ባዕልኹም ኢኹም እትውስኑ። ገለ ዝርዝራት ብሕታዊ ኮይኖም ክተርፉ እንተ ኣለዎም፣ ኣይተእትውዎም ወይ ኣብቲ ናይ መግለጺ ቦታ ንገሩና።
- ብዛዕባ ምሕታም ባዕሉ ናይ ድሕንነት ስክፍታ እንተ ኣልዩኩም፣ ቅድም ርኸቡና፣ ምሳኹም ድማ ብዝርዝር ክንዘራረበሉ ኢና።
0606 ብተደጋጋሚ ዝሕተቱ ሕቶታት
ክፍሊት ኣለዎ ድዩ? የብሉን። ምሕባርን ምድላይን ምሉእ ብምሉእ ብናጻ እዩ።
ኣየኖት ቋንቋታት ክጥቀም እኽእል? እንግሊዝኛ፣ ኣምሓርኛ፣ ኣፋን ኦሮሞ፣ ትግርኛን ዓረብኛን።
ስእሊ እንተ ዘይብለይከ? እቲ ኣብ መርበብና ዘሎ ቅጥዒ ቅድሚ ምልኣኹ ስእሊ የድልዮ። ስእሊ እንተ ዘይብልኩም፣ ርኸቡና እሞ ጋንታና ምሳኹም ኮይና ኩነታትኩም ክትርኢ እያ።
ደሓር ነቲ ጉዳይ ከሐድሶ እኽእል ድየ? እወ። ሓድሽ ሓበሬታ እንተ ተረኺቡ፣ ርኸቡና፣ ነቲ ዝተመዝገበ ሓበሬታ ድማ ከነሐድሶ ኢና።
ኣነ ዝቐረበ ዘመድ ኣይኮንኩን፣ ሕጂ'ውን ክሕብር እኽእል ድየ? እወ። ኣዕሩኽን ኣባላት ማሕበረሰብን ኣብ ክንዲ ስድራ ኮይኖም ክሕብሩ ይኽእሉ።
0707 በይንኹም ኣይኮንኩምን እትደልዩ ዘለኹም
ኣብቲ መዝገብ ዘሎ ነፍሲ ወከፍ ጉዳይ ተስፋ ሒዛ ዘላ ስድራ እዩ። ንዘመድኩም ምሕባር፣ ስሙ ናብ እናዓበየ ዝኸይድ፣ ንሓድሕዱ ዝከናኸን ማሕበረሰብ ይውስኾ። ድሉዋት ምስ ኮንኩም፣ ዝጠፍአ ሰብ ሓብሩ። ሒደት ደቓይቕ ጥራይ ይወስድ፣ ናብ ገዛ ዝመልሶ ስጉምቲ'ውን ክኸውን ይኽእል።